کاربرد ازن در تصفیه آب بیش از یک قرن قدمت دارد. مطالعات اولیه در اواخر قرن نوزدهم (حدود سال 1886) نشان دادند هوای آغشته به ازن میتواند آب آلوده را استریل کند. بر اساس این یافتهها، اولین تصفیهخانه آب شهری مجهز به سیستم تولید ازن در سال 1893 در اودسخورن (هلند) راهاندازی شد و اندکی بعد، فرانسویها در سال 1906 یک تصفیهخانه مشابه را در نیس (فرانسه) راهاندازی کردند.از آن زمان، نیس به «زادگاه ازنزنی در تصفیه آب آشامیدنی» مشهور شده است. به طور کلی، فناوری ازنزنی از ابتدا تا کنون تکامل چشمگیری داشته است؛ در ابتدا ازن صرفاً به عنوان گندزدا استفاده میشد و بعدها به عنوان یک عامل اکسیدکننده قوی برای حذف آلایندههای غیرآلی و آلی نیز به کار گرفته شد.
مطالعات نشان دادهاند که تخریب سلولهای میکروارگانیسمهای موجود در لجن فاضلاب باعث آزاد شدن بسترها و آنزیمهای ضروری برای تجزیه بیوشیمیایی بیشتر ترکیبات آلی توسط باکتریهای فاز اسید و متانوژنها میشود. لجن را میتوان با استفاده از روشهای مختلف مانند اولتراسونیک و حرارتی و در سالهای اخیر توسط ازنزنی یا روشهای تلفیقی مورد تجزیه قرار داد. یافتههای مطالعات پیشین اثبات نموده که ازن زنی لجن فاضلاب تاثیر قابل توجهی در خصوصیات لجن مانند تخریب لختهها (فلوکها) و کاهش ذرات لجن دارد. همچنین میزان زیست توده تولید شده حدود ۳۰ درصد کاهش می یابد. در نهایت برای آبگیری لجن میتوان از روشهای مختلفی از جمله استفاده از فیلتر پرس، سانتریفیوژ، مولتی دیسک اسکرو پرس و غیره وجود استفاده نمود. برای مطالعه روشهای آبگیری لجن و خصوصا استفاده از مولتی دیسک اسکرو پرس به مقالات نکات طلایی در انتخاب اسکرو پرس لجن، دستگاه اسکرو پرس برای ابگیری گِلآب حاصل از شن شویی، مکانیزم خودتمیزشوندگی در آبگیری لجن با مولتی دیسک اسکرو پرس مراجعه فرمائید.
هر چند از لحاظ تاریخی ازن در درجهي اول براي گندزدایی آب استفاده شده است، اما پیشرفت هاي اخیر در تولید ازن و فناوريهاي انتقال جرم باعث شده است که ازن براي گندزدایی فاضلاب نسبت به سایر روشها از اهمیت بیشتري برخوردار شود. بدلیل عواقب بهداشتی و سمیت کلریناسیون و سخت تر شدن معیارهاي تخلیه پسابهاي خروجی عوامل گندزاي جایگزین مانند ازن، اشعه فرابنفش و آب اکسیژنه جهت تصفیه نهایی پساب پیشنهاد شدهاند. که از میان این موارد ازن به عنوان مؤثرترین و بهترین روش شناخته شده است.
استفاده از ازن در تصفیه فاضلاب شهری نسبت به تصفیه آب آشامیدنی قدمت کمتری دارد. در ایالات متحده، تلاشهای اولیه برای گندزدایی فاضلاب با ازن از اوایل دهه ۱۹۷۰ آغاز شد و تا دهه ۱۹۸۰ بیش از ۴۵ تصفیهخانه فاضلاب شهری به سیستم ازن مجهز شدند (که عمدتاً ازن را برای گندزدایی استفاده میکردند). پس از آن دوره، به دلیل ارزان بودن روشهایی مانند کلرزنی، سرعت گسترش ازنزنی فاضلاب کاهش یافت، با این حال، در سالهای اخیر با افزایش نگرانیها درباره تشکیل محصولات جانبی کلرزنی (DBPs)، نیاز به حذف آلایندههای پایدار ارگانیک و نیاز به تصفیه پیشرفته، کاربرد ازن مجدداً مورد توجه قرار گرفته است وکاربرد آن مجدداً افزایش یافته است. تحقیقات نشان میدهند که افزودن ازن به جریان فاضلاب میتواند مزایای زیادی داشته باشد و میتواند بهبود چشمگیری در حذف مواد آلی مقاوم، میکروآلایندهها و ترکیبات نوظهور ایجاد کند. استفاده از ازن به عنوان مرحله پیشاکسایش (Pre-Oxidation) قبل از فرایندهایی مانند فیلتراسیون یا جذب سطحی با کربن فعال پودری یا دانهای، موجب افزایش بازده حذف آلودگی و افزایش طول عمر مفید کربن فعال میشود. همچنین، فرایندهای نوینی مانند اکسیوزوسنتز (Oxyozosynthesis) برای تصفیه لجن فاضلاب به کار گرفته شده است؛ در این فرایند، لجن اولیه با تزریق ازن و اکسیژن تحت فشار، به مادهای سبک، جامد و بیبو تبدیل میشود که مجوز استفاده در کشاورزی را دارد.
در طرحهای بازچرخانی پساب (Water Reuse) نیز از ازن استفاده میشود. برای نمونه، شهرهای دنور (کلرادو) و الپاسو (تگزاس) برنامههای بازچرخانی پساب را اجرا کردهاند که در آنها از ازن به عنوان مرحله نهایی پالایش و گندزدایی استفاده میشود. نتایج نشان داده است که ازن قادر است بخش قابل توجهی از میکروآلایندهها، ترکیبات دارویی و پاتوژنها را حذف کند.
لطفا برای مطالعه کامل این پزوهش، از لینک زیر فایل pdf ان را دانلود و مطالعه فرمائید. لطفا در صورت هرگونه استفاده، مرجع آن را به صورت کامل درج نمائید تا حق مالکیت معنوی آن رعایت شود. برای دریافت هرگونه مشاوره در خصوص فعالیتهای شرکت تکنوزیست و خصوصا روشهای آبگیری لجن میتوانید با کارشناسان تکنوزیست تجهیز ملل به شماره 09133393312 تماس حاصل فرمائید.
برای بررسی میکروپلاستیکها در فاضلاب و روشهای حذف آن به همراه pdf از مقاله مورد نظر دیدن کنید.
