دستگاه اسکرو پرس (Screw Press) یکی از فناوریهای پیشرفته و موثر در زمینه آبگیری و کاهش حجم لجنهای حاصل از فرآیندهای تصفیه فاضلاب صنعتی و شهری است. این دستگاه با تکنولوژی فشار پیچشی و جداسازی آب اضافی، حجم و وزن لجن را به طور قابل توجهی کاهش میدهد که منجر به کاهش هزینههای حمل، دفع و بهبود روند مدیریت پسماند میشود. این محتوا به صورت مفصل به بررسی عملکرد، اثربخشی، مزایا و معایب اسکرو پرس پرداخته و آن را با دیگر فناوریهای آبگیری لجن مثل فیلتر پرس و سانتریفیوژ مقایسه کرده است.
عملکرد و مکانیزم اسکرو پرس
اسکروپرس تغلیظ لجن بر دو نوع است. (1) مولتی دیسک اسکرو پرس و (2) اسکرو پرس وج وایر. لجن پس تولید ناشی از واحدهای پیشتصفیه و لختهسازی و یا بیولوژیکی وارد این دستگاه میشود. پیچ مارپیچی لجن را به سمت انتهای محفظه هدایت میکند، در حالی که فشار افزایش مییابد و آب اضافی از لجن خارج میشود. فشردگی لجن در این فرآیند باعث افزایش درصد ماده خشک کیک لجن میشود(معمولاً در محدوده 20 تا 40 درصد)، که نشانگر کاهش محسوس وزن و حجم لجن است. برای کسب اطلاعات بیشتر در خصوص دو نوع اسکرو پرس فوق که هر دو در این شرکت تولید میشود به لینکهای زیر مراجعه فرمائید و برای مشاوره رایگان با کارشناسان ما تماس بگیرید.
- اسکرو پرس وج وایر سیلندری
- لجن خشک کن اسکروپرس
- راهنمای جامع انتخاب بهترین دستگاه آبگیری لجن
- راهنمای راهاندازی و بهرهبرداری از مولتی دیسک اسکرو پرس
- مقایسه انواع اسکرو پرس موجود در ایران برای آبگیری انواع لجن
کاهش حجم و وزن لجن
کاهش حجم لجن در اسکرو پرس میتواند از 70 تا80 درصد باشد که اثر مستقیمی بر کاهش هزینههای حمل و نقل، ذخیرهسازی و دفع آن دارد. کاهش وزن علاوه بر صرفهجویی اقتصادی، باعث کاهش بار زیستمحیطی میشود که ناشی از فعالیتهای مربوط به جابجایی و انبارداری پسماند است. این کاهش حجم همچنین امکان افزایش بهرهوری سایر فرآیندهای تصفیه را فراهم میکند.
مزایای اسکرو پرس نسبت به دیگر دستگاهها
از جمله مزایای استفاده از انواع اسکرو پرس در آبگیری لجن میتوان به موارد زیر اشاره نمود:
- عملکرد پیوسته و بدون وقفه: برخلاف فیلتر پرس که به صورت دستهای فعالیت میکند، اسکرو پرس میتواند به صورت دائم و مداوم کار کند.
- مصرف انرژی بهینه: انرژی مصرفی اسکرو پرس در مقایسه با سانتریفیوژها بسیار کمتر است (تا 20 برابر کمتر) و هزینههای عملیاتی را کاهش میدهد.
- کاهش نیاز به نگهداری: ساختار سادهتر و قطعات متحرک کمتر باعث کاهش استهلاک و سهولت در تعمیرات میشود.
- فضای اشغالی کم: طراحی جمع و جور این دستگاه موجب نصب آسان حتی در فضاهای محدود میشود.
- کارایی بالا در لجنهای با غلظت پایین: اسکرو پرس قادر است لجنهای رقیق را نیز به خوبی آبگیری کند.
- کاهش مصرف پلی الکترولیت: نسبت به دیگر دستگاهها (مثل بلت پرس و فیلتر پرس) مصرف مواد منعقدکننده کاهش محسوسی دارد.
- قابلیت تمیزشوندگی خودکار و کاهش گرفتگی منافذ، که باعث افزایش پایداری عملکرد میشود.
در جدول 1، مقایسه اسکرو پرس و فیلتر پرس به عنوان روش مرسوم دیگر در ایران درج شده است.
| ویژگی | اسکرو پرس | فیلتر پرس |
| نوع عملکرد | پیوسته و مداوم | دستهای و مرحلهای |
| درصد ماده خشک خروجی | 20 تا 40 درصد | بالای 40 درصد |
| مصرف انرژی | کمتر (تا 20 برابر از سانتریفیوژ و کمتر از فیلتر پرس) | بیشتر |
| نیاز به نگهداری | کمتر و سادهتر | نیازمند نظارت و نگهداری بالا |
| مقاومت در برابر گرفتگی | بالا، به دلیل ساختار مارپیچی | گرفتگیهای مکرر و نیاز به تمیزکاری |
| فضای اشغالی | کم | بیشتر |
| هزینه سرمایه گذاری | متوسط تا بالا | متوسط |
| کارایی در لجن رقیق | بسیار خوب | کمتر مناسب |
| سهولت بهرهبرداری | بالاتر | نیاز به اپراتور ماهر |
کاربردهای صنعتی اسکرو پرس
اسکرو پرس در صنایع مختلفی از جمله تصفیه فاضلاب شهری، صنایع غذایی، شیمیایی، نساجی، نفت و گاز، و کشاورزی به کار میرود. به دلیل سازگاری با انواع مختلف لجن، قابلیت تنظیم رطوبت کیک و طراحی خودکار، این دستگاه نقش موثری در کاهش اثرات زیستمحیطی و بهبود فرآیندهای صنعتی ایفا میکند.
مزایای زیستمحیطی و اقتصادی
- کاهش حجم لجن منجر به کاهش دفعات حمل و دفع میشود که به نوبه خود باعث کاهش مصرف سوخت و انتشار آلایندهها میگردد.
- کاهش میزان آب لجن ورودی به محلهای دفع باعث کاهش آلودگی خاک و آبهای زیرزمینی میشود.
- صرفهجویی در مصرف مواد شیمیایی مانند پلیالکترولیت و کاهش هزینههای نگهداری و تعمیرات منجر به بهبود شاخصهای اقتصادی فرآیند تصفیه میشود.
جمعبندی
اسکرو پرس با ارائه فناوری پیشرفته و بهینه آبگیری لجن، بخصوص با توانایی کاهش حجم و وزن قابل توجه لجن، یکی از بهترین انتخابها برای مدیریت پسماند در صنایع مختلف است. با توجه به مزایایی همچون مصرف انرژی پایین، نگهداری آسان، کارایی در لجنهای رقیق، و عملکرد پیوسته، این دستگاه میتواند به عنوان جانشینی اقتصادی و زیستمحیطی برای تجهیزات سنتیتر مورد استفاده قرار گیرد. مقایسههای انجام شده نشان میدهد که در نظر گرفتن نیازهای خاص هر پروژه و شرایط لجن ورودی، انتخاب صحیح بین اسکرو پرس، فیلتر پرس و سانتریفیوژ بهینهسازی فرایند و کاهش هزینهها را به همراه دارد.
سوالات متداول
اسکرو پرس چیست و چگونه کار میکند؟
پاسخ: اسکرو پرس دستگاهی است که با استفاده از نیروی فشاری پیچشی، آب اضافی موجود در لجن را جدا کرده و حجم و وزن لجن را کاهش میدهد. لجن به داخل محفظه فشردهسازی وارد شده و با حرکت پیچ مارپیچی فشرده و آب از فضای خالی بین دیسکها در مدل مولتی دیسک و یا منافذ وج وایر در نوع اسکرو وج وایر، جدا میشود.
مزایای استفاده از اسکرو پرس نسبت به روشهای دیگر چیست؟
پاسخ: مصرف انرژی کمتر، عملکرد پیوسته، نگهداری آسان، کاهش هزینههای حمل و دفع، فضای نصب کم و کارایی بالا در لجنهای رقیق از جمله مزایای اسکرو پرس است.
چه درصد خشکی لجن با استفاده از اسکرو پرس قابل دستیابی است؟
پاسخ: معمولاً درصد خشکی لجن خروجی بین 20 تا 40 درصد متغیر است که بستگی به نوع لجن، نوع اسکرو و شرایط عملیاتی دارد.
اسکرو پرس چگونه باعث کاهش حجم لجن میشود؟
پاسخ: با فشردهسازی مکانیکی لجن و جداسازی آب آزاد، حجم و وزن لجن تا 70-80 درصد کاهش مییابد که هزینههای عملکردی را کاهش میدهد.
آیا اسکرو پرس برای تمام انواع لجنها مناسب است؟
پاسخ: اسکرو پرس برای انواع لجنهای صنعتی، شهری و کشاورزی با غلظتهای مختلف مناسب است و توانایی کار با لجن رقیق را نیز دارد.
تفاوت اصلی اسکرو پرس با فیلتر پرس چیست؟
پاسخ: اسکرو پرس عملکرد پیوسته دارد و مصرف انرژی پایین، در حالیکه فیلتر پرس عملکرد دستهای دارد و درصد خشکی لجن بالاتری تولید میکند ولی مصرف انرژی و نگهداری بالاتری دارد.
آیا اسکرو پرس نیاز به مصرف مواد شیمیایی دارد؟
پاسخ: مصرف پلیالکترولیت در اسکرو پرس معمولاً کمتر از سایر روشها است، اما ممکن است برای بهبود آبگیری به مقدار محدودی مورد استفاده قرار گیرد.
هزینه نصب و راهاندازی اسکرو پرس چقدر است؟
پاسخ: هزینهها بسته به ظرفیت، برند و مدل دستگاه متفاوت است اما معمولاً در مقایسه با فیلتر پرس و خصوصا سانتریفیوژ مقرونبهصرفهتر است.
سیستم خودتمیزشوندگی در اسکرو پرس چگونه کار میکند؟
پاسخ: برای کسب اطلاعات بیشتر به مقاله مکانیزم خودتمیزشوندگی در آبگیری لجن با اسکرو پرس وج وایر سیلندری و مقاله مکانیزم خودتمیزشوندگی در آبگیری لجن با مولتی دیسک اسکرو پرس مراجعه فرمائید.
آیا اسکرو پرس برای لجنهای با غلظت پایین موثر است؟
پاسخ: بله، اسکرو پرس برای لجنهای کم غلظت نیز کارایی مطلوبی دارد و میتواند آنها را به خوبی آبگیری کند.
در هنگام انتخاب اسکرو پرس به چه فاکتورهایی باید توجه کرد؟
پاسخ: نوع و غلظت لجن، ظرفیت مورد نیاز، شرایط بهرهبرداری، اندازه و طراحی پیچ و مواد ساخت دستگاه از مهمترین عوامل انتخاب هستند.
آیا اسکرو پرس مزایای زیستمحیطی نیز دارد؟
پاسخ: بله، کاهش بار حمل و نقل و دفع لجن، صرفهجویی در مصرف انرژی و کاهش آلودگی محیطی از مزایای زیستمحیطی اسکرو پرس است.
آیا اسکرو پرس سر وصدای زیادی تولید میکند؟
پاسخ: سطح صدا کمتر از 70 دسیبل است که برای تجهیزات صنعتی در این دسته معمولی محسوب میشود.
مصرف انرژی اسکرو پرس در مقایسه با سانتریفیوژ چگونه است؟
پاسخ: مصرف انرژی اسکرو پرس تا 20 برابر کمتر از سانتریفیوژ است و به همین دلیل گزینه اقتصادیتر محسوب میشود.
آیا میتوان اسکرو پرس را در فضاهای کوچک نصب کرد؟
پاسخ: طراحی جمعوجور و فشرده اسکرو پرس امکان نصب آن را حتی در فضاهای محدود فراهم میکند.
چگونه عملکرد اسکرو پرس تحت تأثیر کیفیت لجن قرار میگیرد؟
پاسخ: کیفیت لجن، غلظت و ترکیب مواد جامد موجود بر راندمان آبگیری و درصد خشکی کیک خروجی تأثیرگذار است.
آیا اسکرو پرس برای تصفیه خانههای کوچک مناسب است؟
پاسخ: بله، اسکرو پرس در ظرفیتهای کم تا زیاد قابل استفاده است و برای پروژههای کوچک نیز مناسب است.
طول عمر معمول دستگاه اسکرو پرس چقدر است؟
پاسخ: با نگهداری مناسب و استفاده صحیح، طول عمر دستگاه میتواند بیش از 10 سال باشد.
آیا اسکرو پرس قابلیت آبگیری لجنهای با ترکیبات خاص را دارد؟
پاسخ: بله، این دستگاه با طراحیهای خاص میتواند برای لجنهای دارای چربی، روغن یا ترکیبات شیمیایی نیز مناسب باشد.
برخی مشکلات رایج در عملکرد اسکرو پرس کدامند؟
پاسخ: گرفتگی فیلترها، سایش پیچ، نوسان در درصد خشکی کیک و نیاز به تنظیم دقیق پلیالکترولیت از مشکلات معمول هستند.
آیا استفاده از اسکرو پرس نیاز به اپراتور متخصص دارد؟
پاسخ: بهرهبرداری از اسکرو پرس نسبت به دیگر تجهیزات آسانتر است اما داشتن اپراتور آموزشدیده به افزایش کارایی کمک میکند.
چگونه مصرف مواد منعقدکننده در اسکرو پرس کاهش مییابد؟
پاسخ: طراحی بهینه دستگاه و فرآیند فشردهسازی موثر باعث استفاده کمتر از پلیالکترولیت میشود.
در انتخاب بین اسکرو پرس و سایر دستگاههای آبگیری، چه پارامترهایی اهمیت دارند؟
پاسخ: نوع لجن، درصد خشکی مورد نیاز، ظرفیت، هزینه اولیه و عملیاتی، فضای موجود و الزامهای زیست محیطی از عوامل کلیدی انتخاب صحیح هستند.







